De ziel van dans
Rituele dansvormen
De oudste vorm van dans, die aan de oorsprong ligt van alle andere dansvormen, vinden we terug bij inheemse stamculturen. Onze voorouders gaven uitdrukking aan verscheidene thema’s van het leven via rituelen en dans. De relatie tussen beiden was een evidentie. De mythen van de stam werden doorheen gezangen, muziek, attributen (maskers, kledij, …) en dans tot uitdrukking gebracht. De energie of de ziel die vervat zat in deze mythische vertellingen werden op deze wijze vrijgemaakt ter bevordering van het welzijn van heel de gemeenschap. Aangezien traditionele volkeren dicht bij de natuur leefden betekende dit dat hun mythen altijd afgestemd waren op natuurlijke krachten en fenomenen, op de fauna en Flora, …. Hun gratieuze beweging tijdens de dans laat zien dat zij zich verbinden met ‘the flow of life’ en het ‘natuur bewust zijn’.
Naast de talrijke mythische dansvormen bestonden er ook genezingsdansen die speciaal uitgevoerd werden ter bevordering van herstel. De sjamaan geraakte via ritmische bewegingen in een diepe trance en ging via een zielereis op zoek naar genezing, kracht, ziele-essenties, … Tijdens zo een genezingsdans was heel de gemeenschap betrokken aangezien men ervan uitging dat ziekte bij één persoon het evenwicht van heel de stam verstoorde.
Europese traditionele dans
In onze Europese cultuur werden veel circulaire dansen uitgevoerd om het leven te vieren en te eren en om de cycli van de seizoenen te verzegelen in een ritueel moment. Gemeenschapsdansen creëerden een lichamelijke en levendige ervaring om de krachten van de natuur in je op te nemen. Het opende een innerlijke dimensie, een gewaarwording dat je deel uitmaakte van een levende cultuur. Symbolen als de levensboom, het labyrint, de spiraal, … die uitgevoerd werden in sympele choreografische dansen, werden tevens aangebracht op kledij, kunstobjecten enz.. Ze beeldden de regeneratieve krachten uit van de natuurcycli.
De trance-bevorderende, synchrone beweging van de cirkeldans overstijgt de beperking van taal, ras, religie en tijd, … Het eenvoudige gebaar van elkaars handen vast te nemen staat symbool voor een verbinding met het geheel. Wanneer je vanuit je hart de cirkeldans binnentreedt, ontwaakt de dieperliggende, archetypische boodschap die erin vervat zit. Naast cirkeldansen bestaan er andere Europese dansvormen en folkloristische gebruiken die teruggaan tot rituele genezingsdansen en seizoensgebonden ceremonies. De Pizzica Tarantella is een genezingsdans uit Zuid-Italië met wortels in het oude Griekenland en het Midden-Oosten. Meer info over de Pizzica Tarantella
Revival
Binnen onze hedendaagse Westerse samenleving kennen we een revival van allerlei dansvormen uit verschillende culturen. Ook binnen therapeutische en spirituele kringen wordt er ontzettend veel aangeboden in dans. Bijna iedereen kent ondertussen de vijf ritmes, biodanza, sacrale dans, authentic movement, contact improvisatie … Het gegeven dat dans zo’n grote plek inneemt binnen zowel de vrije tijds- als persoonlijkheids gerichte context, betekent dat mensen de ziel van dans nodig hebben als gids in het leven. Ons lichaam vraagt automatisch naar deze uitdrukkingsvorm, vandaar dat kinderen op zo een spontane wijze dansen en toneel spelen.
Extatic Movement
Doorheen de jaren specialiseerde ik me in verscheidene therapeutische-spirituele lichaamsgerichte methoden en dansvormen zoals expressieve dans, trancedans, rituele dansvormen, flowing movement, contact improvisatie, … Uiteindelijk creëerde ik mijn eigen model en doopte ik het om tot de naam Extatic Movement. De ‘flow of life’ is een begrip dat een heel belangrijk onderdeel vormt binnen deze methode. Hoe meer we ons lichaams bewustzijn, onze ademhaling en beweging afstemmen op een ‘natuurlijke zijnsgrond’ en elementale krachten rondom ons heen, hoe meer we in balans geraken met onszelf en onze omgeving.
Binnen dit concept wordt er gewerkt met de dubbele betekenis van Extase. Dit begrip komt uit het Grieks en staat in eerste instantie voor het omgekeerde van stasis of stilstand. Beweging brengen in vastgeroeste patronen is niet enkel besteed aan Westerlingen, het is zo oud als de mensheid zelf.
De tweede betekenis is welliswaar nog ouder. Het Griekse ‘Ekstasis’ of ‘exhistasthai’ betekent uittreden en in vervoering geraken. Zo werd er binnen de Griekse Dionysische rituelen veel gewerkt met ‘enthousiasmos’ wat betekent dat de beoefenaar in een euforische of extatische staat gebracht werd waarna hij/zij de ‘goddelijke inspiratie’ ontving of het archetype van de godheid, in dit geval Dionysos, Pan of de oermoeder liet indalen. Dit kan je ook zien als je verbinden met aardse en universele krachten.
Tegenwoordig melden dansers vaak dat ze ofwel breder worden dan hun dagelijks-ik, dat de dans het overneemt of dat ze gedanst worden door een andere kracht. De oudste vorm hiervan vinden we terug in shapeschifting waarbij de mens een diepgaand contact aangaat met een natuur- dier- plant- of leraarspirit en diens kracht-eigenschappen overneemt.
Wat wij tegenwoordig theater noemen is in oorsprong gebaseerd op hetzelfde principe als het voorgaande, namelijk het uitbeelden van mythische verhalen en archetypische krachten via een mytho-drama ritueel. Als acteur vereenzelvig je jezelf met een personage of kracht waarbij fantasie en indaling van het archetype in elkaar overgaan.
Extatic Movement gebruikt al deze traditionele visies binnen een hedendaags concept zodat het toegankelijk is voor de moderne wereld waarin archetypen, symbolen, natuurkrachten en andere hulpbronnen nog steeds welkom zijn als bondgenoot op weg naar herstel en groei. Je inpluggen in de ‘flow of life’ betekent dat je lichaam, je ademhaling, je bewustzijn haar eigen en natuurlijke beweging vindt, een unieke en bevrijdende ervaring.
Ervaring opdoen in deze methode kan via:
